Συνέδριο «Το Βλέμμα του Εγκλεισμού, το Βήμα της Επιστροφής: Τέχνη, Εκπαίδευση και Μετασχηματισμός» – Πρόγραμμα και Περιλήψεις

Γιώργος Γιαννούλης, Αναπληρωτής Καθηγητής Εγκληματολογίας-Σωφρονιστικής, Νομική Σχολή ΕΚΠΑ

Ο Γιώργος Γιαννούλης είναι Αναπληρωτής Καθηγητής Εγκληματολογίας-Σωφρονιστικής στη Νομική Σχολή του ΕΚΠΑ και Διευθυντής του Εργαστηρίου Ποινικών και Εγκληματολογικών Ερευνών της ίδιας Σχολής. Ενδεικτικά ερευνητικά ενδιαφέροντα: ποινολογία, συνθήκες κράτησης, επανένταξη κρατουμένων, εγκλεισμός και εγκληματικότητα γυναικών, επικινδυνότητα και κίνδυνος (risk), υποτροπή, θεωρίες ποινής και εγκληματολογικές θεωρίες, φιλοσοφία της εγκληματολογίας, εγκληματολογία και τέχνη, ποινικό δίκαιο ανηλίκων, ανακριτική, δικανική ψυχιατρική/ψυχολογία, τεχνητή νοημοσύνη.

Η επανένταξη των κρατουμένων, η σημασία της εκπαίδευσης και της τέχνης

Στην εισήγηση αυτή θα αναλυθούν τα επικρατέστερα σήμερα ανά τον κόσμο σωφρονιστικά μοντέλα προετοιμασίας της επανένταξης των κρατουμένων και ο ρόλος που διαδραματίζουν εντός αυτών η εκπαίδευση και τέχνη. Πρόκειται για το μοντέλο «Κίνδυνος-Ανάγκη Ανταποκρισιμότητα» [Risk-Need Responsivity Model (RNR Model)], το μοντέλο του «ευ ζην» [Good Lives Model (GL Model)], καθώς και για προγράμματα που προσανατολίζονται στην απεμπλοκή (desistance) από το έγκλημα.

Πολυξένη (Ξένη) Δημητρίου, πρώην Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου

Πτυχιούχος Νομικής Σχολής (Α.Π.Θ), Μεταπτυχιακό στο «Ποινικό Δίκαιο και Ποινικό Δικονομικό Δίκαιο» στο ΕΚΠΑ. Εξειδίκευση, (3ετές Πρόγραμμα Προαγωγής Ψυχικής Υγείας - ΕΚΠΑ, King’s College & E.T.H.I.C.S.). Εισήλθε στο Εισαγγελικό Σώμα το 1978, η δεύτερη γυναίκα στην Ελλάδα, (1983) Εισαγγελέας Ανηλίκων Αθηνών, (2016-2019), Εισαγγελέας του Αρείου Πάγου. Μετά την αφυπηρέτηση της εξακολουθεί να προσφέρει τις υπηρεσίες της σε Οργανισμούς ανθρωπίνων δικαιωμάτων, με focus τη Φιλική προς τα Παιδιά Δικαιοσύνη.

Η ελληνική πραγματικότητα της εκπαίδευσης στα Σωφρονιστικά Καταστήματα Ανηλίκων και Νέων

Η φυλάκιση αποτελεί μια σκληρή δοκιμασία για τους έγκλειστους, αλλά και μια πρόκληση για το κράτος δικαίου. Το κτίσιμο γέφυρας μεταξύ της φυλακής και του έξω κόσμου με εργαλεία την παιδεία-εκπαίδευση και τον πολιτισμό αποτελεί τον μοναδικό δρόμο για το κλείσιμο της περιστρεφόμενης πόρτας της υποτροπής στο έγκλημα. Το μοναδικό μονοπάτι για την υγιή ένταξη των κρατούμενων συνανθρώπων μας στην κοινωνία μας.

Κωνσταντίνος Πανάγος, Επίκουρος Καθηγητής Εγκληματολογίας - Σωφρονιστικής, Νομική Σχολή ΕΚΠΑ

Ο Κωνσταντίνος Πανάγος σπούδασε νομικά στο ΑΠΘ. Πραγματοποίησε μεταπτυχιακές σπουδές στο LSE (MSc in Criminal Justice Policy) και στη Νομική Σχολή ΕΚΠΑ (ΜΔΕ στην Κοινωνιολογία του Δικαίου). Κατά την εκπόνηση της διατριβής του στη Νομική Σχολή ΕΚΠΑ, διετέλεσε Επισκέπτης Ερευνητής στο Πανεπιστήμιο του Cambridge, στο Πανεπιστήμιο της Οξφόρδης και στο Ινστιτούτο Max Planck για το Αλλοδαπό και Διεθνές Ποινικό Δίκαιο. Τον Σεπτέμβριο του 2025 διορίστηκε στη βαθμίδα του Επίκουρου Καθηγητή Εγκληματολογίας-Σωφρονιστικής στη Νομική Σχολή ΕΚΠΑ.

Το δικαίωμα των κρατουμένων στην εκπαίδευση: Ιστορική αναδρομή και θεωρητικά θεμέλια

Στην εισήγηση θα αναλυθούν οι πολλαπλές λειτουργίες που επιτελεί η εκπαίδευση στα σύγχρονα σωφρονιστικά συστήματα, σε συγκριτική θεώρηση με προγενέστερες ιστορικές περιόδους. Με βάση τη θεωρία της μετασχηματίζουσας μάθησης, την ανάλυση του ισχύοντος θεσμικού πλαισίου και τα πορίσματα εμπειρικών ερευνών, η εκπαίδευση θα αναδειχθεί ως ένα μέσο άμβλυνσης των δεινών του εγκλεισμού, το οποίο θωρακίζει την ανθρώπινη αξιοπρέπεια και συνδέεται άρρηκτα με το δικαίωμα των κρατουμένων στην κοινωνική επανένταξη.

Σοφία Γιοβάνογλου, Διδάσκουσα Ελληνικού Ανοικτού Πανεπιστημίου

Είναι Δρ Νομικής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Το αντικείμενό της άπτεται θεμάτων της εγκληματολογίας και της σωφρονιστικής. Έχει εργαστεί, μεταξύ άλλων, στη Δευτεροβάθμια και την Τριτοβάθμια Εκπαίδευση. Σήμερα συνεχίζει να διδάσκει στο Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο «Αντεγκληματική, Σωφρονιστική Πολιτική και Διοίκηση».

Οι έγκλειστοι στη φυλακή και τα οικεία τους πρόσωπα σε δημοσιευμένα λογοτεχνικά τους κείμενα

Η εισήγηση αυτή επικεντρώνεται σε κείμενα κρατουμένων, όπως αυτά προέκυψαν μέσα από δημιουργικές διαδικασίες ή δράσεις που πραγματοποιήθηκαν μέσα στο φυλακτικό περιβάλλον και δημοσιεύτηκαν στη συνέχεια. Ειδικότερα, παρουσιάζονται κείμενά τους, ποιήματα ή/και πεζά που γράφτηκαν εντός φυλακής, μέσω των οποίων απελευθερώνεται η ανάγκη τους για επικοινωνία με το περιβάλλον εκτός φυλακής και ιδιαίτερα με οικεία τους πρόσωπα, συγγενικά η μη. Η μεταβίβαση αυτών των προσωπικών μηνυμάτων που εμπεριέχονται στα κείμενα αυτά λειτουργεί ως αφορμή μιας ευρύτερης συζήτησης σχετικής με τα δεινά της φυλάκισης και τις ανάγκες των εγκλείστων.

Φωτεινή Μηλιώνη, Δ.Ν., Δ/ντρια Ν.Π.Ι.Δ. «Επάνοδος», Δικηγόρος, Διδάκτωρ της Νομικής Σχολής Αθηνών

Έχει ασχοληθεί κυρίως με θέματα ενδοοικογενειακής βίας, θυματοποίησης γυναικών και παιδιών, εγκληματικότητας, και επανένταξης αποφυλακισμένων. Σήμερα διδάσκει σε διάφορα μεταπτυχιακά προγράμματα και εργάζεται ως Δ/ντρια στο Ν.Π.Ι.Δ. «Επάνοδος», που εποπτεύεται από το Υπουργείο Προστασίας του Πολίτη με αρμοδιότητα την επανένταξη των αποφυλακισμένων.

«H ΕΠΑΝΟΔΟΣ» και η συμβολή της στην κοινωνική επανένταξη

Η ομιλία θα ασχοληθεί με τη συμβολή της «Επανόδου» στη διαδικασία κοινωνικής επανένταξης ατόμων που αποδεσμεύονται από το σωφρονιστικό σύστημα, αναδεικνύοντας τον θεσμικό και κοινωνικό της ρόλο. Υπό το πρίσμα της σύγχρονης σωφρονιστικής πολιτικής και της κοινωνικής ένταξης, θα παρουσιαστούν παρεμβάσεις ψυχοκοινωνικής υποστήριξης, συμβουλευτικής και επαγγελματικής αποκατάστασης, καθώς και η σημασία της διεπιστημονικής και εξατομικευμένης προσέγγισης. Θα παρουσιαστεί η αποδόμηση του κοινωνικού στίγματος, η ενίσχυση της απασχολησιμότητας και η διαμόρφωση δικτύων συνεργασίας.

Λίνα Νικολακοπούλου, Στιχουργός, ποιήτρια, καλλιτεχνική δημιουργός

Η Λίνα Νικολακοπούλου σπούδασε Κοινωνικές και Πολιτικές Επιστήμες στο Πάντειο, κινηματογράφο στη σχολή Λ. Σταυράκου και θέατρο στη σχολή Πέλου Κατσέλη. Από τη δεκαετία του 1980 γράφει στίχους, συνεργαζόμενη με κορυφαίους συνθέτες και ερμηνευτές, διαμορφώνοντας έργο με διαχρονική απήχηση. Έχει επιμεληθεί σκηνοθετικά σημαντικές μουσικές παραστάσεις, συμμετείχε στη δημιουργική ομάδα των Ολυμπιακών Αγώνων Αθήνα 2004 και είναι Επίτιμη Διδάκτορας του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας σήμερα. Έχει τιμηθεί από την Προεδρία της Δημοκρατίας.

Η κυρία Νικολακοπούλου έχει το δημιουργικό ρόλο της διασύνδεσης των μερών του Συνεδρίου και της παρουσίασης των εικαστικών καλλιτεχνών.

Δημήτρης Παπαχρήστος, εικαστικός και ερευνητής που χρησιμοποιεί την κοινωνική έρευνα ως καλλιτεχνική πρακτική και αντίστροφα

Ασχολείται με την έννοια της χαρτογράφησης και των συμμετοχικών μορφών τέχνης για να αποτυπώσει τους προβληματισμούς τους του γύρω από την σχέση τέχνης και καθημερινότητας. Είναι απόφοιτος της Α.Σ.Κ.Τ Αθηνών με μεταπτυχιακό στην Ανθρωπογεωγραφία από το Πανεπιστήμιο Αιγαίου. Έργα του έχουν παρουσιαστεί σε ατομικές και ομαδικές εκθέσεις σε Ελλάδα και Εξωτερικό.

Cups Inmates. Εργαστήριο πηλού και δημιουργία συμμετοχικού έργου

Στο Ναύπλιο, στις κλειστές φυλακές πραγματοποιήθηκε ένα εκπαιδευτικό εικαστικό εργαστήριο στα πλαίσια του πολυετούς προγράμματος «Αναπτύσσοντας δεξιότητες ζωής στις φυλακές» του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου. Σε αυτή την βάση δημιουργήθηκε και το συμμετοχικό έργο Cups inmates. Κατά την διάρκεια δύο τρίωρων συναντήσεων οι έγκλειστοι κλήθηκαν να γνωρίσουν τον πηλό και τις ιδιότητες του, φτιάχνοντας κούπες και φλυτζάνια. Με την ολοκλήρωση της διαδικασίας οι δημιουργίες τους παρουσιάστηκαν και φωτογραφήθηκαν ως ένα συμμετοχικό έργο που παρουσιάζεται σήμερα.

Μάγδα Μάρα, Εικαστικός και Εκπαιδευτικός

Γεννήθηκε στο Ναύπλιο. Απόφοιτος της Α.Σ.Κ.Τ του τμήματος Ζωγραφικής, και του τμήματος Γλυπτικής. Στα πλαίσια του προγράμματος Erasmus σπούδασε Χαρακτική στο Λονδίνο στο Royal College of Art. Έχει Μεταπτυχιακό τίτλο από το τμήμα Θεατρικών Σπουδών Πανεπιστημίου Πελοποννήσου και σήμερα είναι υποψήφια Διδάκτωρ. Έχει κάνει ατομικές εκθέσεις και συμμετείχε σε πολλές ομαδικές στην Ελλάδα, Κύπρο και Αγγλία. Εργάζεται στη Μουσειακή και Δευτεροβάθμια Εκπαίδευση.

Η Τέχνη μέσα στη φυλακή

Πρόκειται για εικαστικά εργαστήρια στους έγκλειστους, μια δυνατότητα διαφυγής και ενδυνάμωσης. Σκοπός ήταν να δημιουργηθεί μια ομάδα εγκλείστων η οποία με την καθοδήγησή μου θα ζωγράφιζαν μια τοιχογραφία στον χώρο της φυλακής δίνοντας μια νότα χαράς στον χώρο κράτησης. Με αυτό τον τρόπο θα προσπαθήσουμε όλοι μαζί να βελτιώσουμε τις συνθήκες κράτησης, κάνοντας τη φυλακή περισσότερο υποφερτή, ώστε στο μέλλον να μπορέσουν να αντιμετωπίσουν οι έγκλειστοι τη ζωή με σχετική αισιοδοξία.

Estela Mary Carballo Ginares, Δασκάλα Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης με σπουδές Δημοσιογραφίας, Ραδιοφωνίας, Βιβλιοθηκονομίας και Επιστήμης Εκπαίδευσης

Γεννήθηκε στο Μοντεβιδέο, Ουρουγουάη. Παρακολούθησε μαθήματα ζωγραφικής, γλυπτικής και εσωτερικής διακόσμησης. Στην Γερμανία σπούδασε ζωγραφική πάνω σε μετάξι. Έχει ζήσει σε οκτώ χώρες και μιλάει πέντε γλώσσες. Κατοικεί στην Ελλάδα, με εκθέσεις ατομικές και ομαδικές, Ελλάδα, Γαλλία. Τα έργα της, γεμάτα χρώμα, φέρνουν το μήνυμα της χαράς, της ελευθερίας και της σχέσης του ανθρώπου με το περιβάλλον δίνοντας έμφαση στην ανακύκλωση.

Περίληψη

Η εικαστική τέχνη δίνει την ευκαιρία στους έγκλειστους να δώσουν πνοή σε ανακυκλώσιμα υλικά, να ταξιδέψουν και να γυμνάσουν την φαντασία τους. Μια δυνατότητα διαφυγής και ονείρου δια μέσου της δημιουργικής οδού των τεχνών. Η εργασία μας αποτελεί ένα εικαστικό συνθετικό παιχνίδι χρωμάτων και μικροαντικειμένων που συμβάλλει στην ενίσχυση της αυτοπεποίθησης των εγκλείστων και στο ξεπάγωμα των συναισθημάτων.

Francesco Moretti, εικαστικός

Γεννήθηκε στην Πίζα, αριστούχος απόφοιτος της Σχολής Καλών Τεχνών της Φλωρεντίας. Εργάζεται με τη ζωγραφική, γλυπτική, χαρακτική, φωτογραφία, βίντεο-τέχνη και έχει συνεργαστεί με διάσημους καλλιτέχνες, (Keith Haring, Marco Eberle και Θεόδωρο Παπαγιάννη). Έχει εκθέσει έργα του σε περισσότερες από 25 ατομικές και 50 ομαδικές εκθέσεις στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, εκπρόσωπος της Ιταλίας στη Διεθνή Μπιενάλε Χαρακτικής στην Ταϊβάν. Το καλλιτεχνικό εργαστήριό του είναι στο Ναύπλιο.

Λένια Χρυσικοπούλου, εικαστικός

Εκπαιδεύτηκε στη ζωγραφική, γλυπτική, χαρακτική, ψηφιδωτό, φωτογραφία, video art, photoshop, premiere, ιστορία της τέχνης στη Σχολή ΑΚΤΟ και απέκτησε το Bachelor of Arts (hons) Degree in Fine Art and New Media το 2016. Συνέχισε τις σπουδές της στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών, στο Ναύπλιο και εργάστηκε στο θεατρικό χώρο. Επίσης συμμετείχε σε ομαδικές εκθέσεις, ζωγραφικής και χαρακτικής στην Ελλάδα και το εξωτερικό (PANDOLFINI & ΣΙΑΤΕΡΛΗ), Ifitry art in residence στο Μαρόκο, στην Πάντοβα, καθώς και στο καλλιτεχνικό φεστιβάλ FichtyArt.

Περίληψη

Φυλακές Τίρυνθας. Με τη βοήθεια ενός καθρέφτη οι έγκλειστοι δημιουργούν το πορτρέτο του εαυτού με την τεχνική της μονοκοντυλιάς. Ξεκινάμε με απλές γραμμές να σχεδιάζουμε την αυτοπροσωπογραφία, χωρίς το μολύβι να σηκωθεί από το χαρτί ή να σταματήσει να κινείται σε μια συνεχόμενη γραμμή μέχρι το τέλος του έργου.. συνεχίζουμε προσθέτοντας χρώμα στο έργο. Ο καθένας μπορεί να ολοκληρώσει το έργο του όπως επιθυμεί, χρησιμοποιώντας μαρκαδόρους, λαδοπαστέλ, ακρυλικά χρώματα.

Άννα Τσαμκόσογλου, Εικαστικός-Ζωγράφος, ΜΑ Πολιτισμικές Σπουδές: Σημειωτική & Επικοινωνία, ΜΑ Θεατρικές Σπουδές

Απόφοιτη της Σχολής Καλών Τεχνών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας και κάτοχος Μεταπτυχιακού Διπλώματος Σπουδών του Πανεπιστημίου Δυτικής Μακεδονίας στις Πολιτισμικές Σπουδές, Σημειωτική & Επικοινωνία. Διδάσκει στο εικαστικό εργαστήρι του Δήμου Ηρακλείου Αττικής. Έχει πραγματοποιήσει ατομικές εκθέσεις και ομαδικές στην Ελλάδα και στη Νέα Υόρκη. Δημιουργός του εικαστικού φόρουμ «Καλλιτεχνική παρέα της Φλώρινας» και επιμελήτρια εικαστικών.

Το πέταγμα της Σιωπής

Ουρανός και θάλασσα με κοινή συνισταμένη την απεραντοσύνη. Αυτοδύναμα εικαστικά δημιουργήματα, σε μία διαλογική σχέση μεταξύ τους. Κάθε ένα ζωγραφικό έργο ένα βίωμα, μια ιστορία με γνώμονα την ελευθερία της ψυχής. Το στοχαστικό ψυχρό μπλε συνομιλεί με το θερμό ευχάριστο κόκκινο, ενώ το όξινο κίτρινο φλερτάρει με το λευκό, που το τελευταίο συμβολίζει τις μελλοντικές προοπτικές, αισιοδοξώντας. Μέσα από αυτές τις αντιθέσεις της ζωής, οι συμμετέχοντες αφηγήθηκαν μεταφερόμενοι αλλού, οραματιζόμενοι τη δική τους ψυχική ελευθερία.

Βασιλική Σοφρά, εικαστικός

Σπούδασε Ζωγραφική στο εργαστήριο του Μυταρά (1987-1993) και Γλυπτική στο εργαστήριο του Λάππα (1995-2000) στην Ανωτάτη Καλών Τεχνών Αθήνας, Χαρακτική στην Α.Σ.Κ.Τ., με διετή υποτροφία εσωτερικού του Ι.Κ.Υ.

Συνέχισε Γλυπτική στην Hochschule Der Kunste Βερολίνου στο εργαστήριο David Evison με υποτροφία της Bosch. Μεταπτυχιακές σπουδές στη Βασική και Εφαρμοσμένη Γνωσιακή Επιστήμη από το Τμήμα Μ.Ι.Θ.Ε. του Πανεπιστημίου Αθηνών. Υποψήφια διδάκτωρ από τη Σχολή Καλών Τεχνών Θεσσαλονίκης. Συμμετείχε στην 3η Biennale του Πεκίνου και στην 4η Biennale του Maastricht.

Ζωή Πυρίνη, εικαστικός

Ζει και εργάζεται στην Αθήνα και το Λουτράκι. Είναι αριστούχος απόφοιτος της Ανωτάτης Σχολής Καλών Τεχνών. Το 2011 ιδρύει το καλλιτεχνικά εργαστήρια Lab2Art τα οποία διευθύνει μέχρι σήμερα. Μέλος της καλλιτεχνικής ομάδας "For Cancel", δημιουργός του Festivart και συνιδρύτρια της καλλιτεχνικής | ερευνητικής πλατφόρμας «ΤILT pla(orm». Σχεδιάζει την εκπαιδευτική πλατφόρμα «FUTUREBOARDS» την οποία και υλοποιεί. Είναι μέλος του Εικαστικού Επιμελητηρίου Ελλάδας. Η Ζωή Πυρίνη δουλεύει με πληθώρα εκφραστικών μέσων.

Σταυρούλα Παρασκευά, εικαστικός

Σπούδασε στο Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών του ΑΠΘ με καθηγητές τον Μάκη Θεοφυλακτόπουλο και τον Κυριάκο Κατζουράκη. Συνέχισε σπουδές σκηνογραφίας κινηματογράφου στη Βαρκελώνη και σκηνογραφίας θεάτρου στη Σχολή Βακαλό. Έχει εργαστεί σε κινηματογραφικές και θεατρικές παραγωγές στη σκηνογραφία και τα κοστούμια. Για 14 χρόνια δίδαξε εικαστικά στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση. Τα τελευταία χρόνια ζει και δημιουργεί στην Κόρινθο, όπου σχεδιάζει και κατασκευάζει χειροποίητα φωτιστικά στο εργαστήριο DOT.

Η ομάδα μας είναι μεταβλητής συνθέσεως, καθότι ερασιτεχνική. "Υπηρετούμε" το τραγούδι, προσέχοντας να μην το εκτελέσουμε τελείως ! Συγκροτηθήκαμε "επί τούτω" (Ad Hoc) για την αποψινή περίσταση. Κάποιες/κάποιοι εξ ημών έχουμε ήδη συμμετάσχει σε εκδηλώσεις του Πανεπιστημίου μας, και μάς άρεσε πολύ, διότι αγαπάμε και την πόλη και το Πανεπιστήμιο. Και, όπως βλέπετε, ενισχυθήκαμε με μέλη από την νεοδημιουργημένη τοπική πανεπιστημιακή χορωδία.

Μάς συντονίζει ο μουσικός Κίμων Βασιλόπουλος.

Το εργαστήριο, με την συμμετοχή εγκλείστων και επισκεπτών, φιλοδοξεί να δημιουργήσει έναν ασφαλή χώρο συναισθηματικής έκφρασης και ενδυνάμωσης μέσα από βιωματικές ασκήσεις και συλλογική δημιουργία. Με εργαλεία τον κινηματογράφο και τις δραματικές τεχνικές, θα καλλιεργήσει την ανθρώπινη επαφή και θα μετατρέψει τη μνήμη σε φωνή που θα ενισχύσει την αυτογνωσία και την ενσυναίσθηση. Έγκλειστοι και επισκέπτες θα εκφράσουν σκέψεις και συναισθήματα και θα μοιραστούν μια δημιουργική-βιωματική εμπειρία.

Γιώργος Ντέμος, Εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας

Μεταπτυχιακός στο ΠΜΣ: «Δραματική Τέχνη και Παραστατικές Τέχνες στην Εκπαίδευση και διά Βίου Μάθηση», ΤΘΣ Πανεπιστημίου Πελοποννήσου. Εκπαιδευτικός στην Δευτεροβάθμια Τεχνική Εκπαίδευση, Ηλεκ/γος Μηχ/κός Τ.Ε. Έχει εργαστεί στη μελέτη/κατασκευή ηλεκτρομηχανολογικών εγκαταστάσεων. Παρακολούθησε το «Ετήσιο Πρόγραμμα Παιδαγωγικής Κατάρτισης (ΕΠΠΑΙΚ)» καθώς και το «Πρόγραμμα Ειδίκευσης στην Συμβουλευτική και τον Προσανατολισμό (ΠΕΣΥΠ)» της Α.Σ.ΠΑΙ.ΤΕ. Μέλος της κινηματογραφικής ομάδας του 1ου ΕΠΑΛ και 1ου Ε.Κ. Άργους από το 2010. Εθελοντής στα Σωφρονιστικά Καταστήματα.

Σοφία Μιχαλοπούλου, Νηπιαγωγός

Η Σοφία Μιχαλοπούλου εργάζεται ως νηπιαγωγός στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση από το 2007. Είναι πτυχιούχος του Τ.Ε.Α.Π.Η. στο Εθνικό Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και κάτοχος μεταπτυχιακού διπλώματος στη «Δραματική Τέχνη και Παραστατικές Τέχνες στην Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση» του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου. Μιλάει αγγλικά και γερμανικά, και αγαπά την επικοινωνία και την προσφορά, τη μάθηση και τη νέα γνώση, τη ζωγραφική και τη μουσική, τη λαογραφία και τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς.

Κατερίνα Καραναγνώστη, Εκπαιδευτικός Δευτεροβάθμιας

Πτυχιούχος Διοίκησης Τουριστικών Επιχειρήσεων. Εργάζεται στον ξενοδοχειακό κλάδο. Είναι κάτοχος μεταπτυχιακού στη «Δραματική Τέχνη και Παραστατικές Τέχνες στην Εκπαίδευση και Δια Βίου Μάθηση» ΤΘΣ Πανεπιστημίου Πελοποννήσου. Παρακολούθησε το Ετήσιο Πρόγραμμα Παιδαγωγικής κατάρτισης ΑΣΠΑΙΤΕ Άργους. Πιστοποιημένη εκπαιδεύτρια ενηλίκων και εκπαιδευτικός στην ΕΠΑΣ Μαθητείας του ΟΑΕΔ στην Τρίπολη. Από το 2016, εκπαιδευτικός ενηλίκων σε τουριστικές ειδικότητες των ΙΕΚ του Υπουργείου Παιδείας και Υπουργείου Τουρισμού σε Ναύπλιο και Άργος.

Αλεξάνδρα Χριστακάκη, δημοσιογράφος

Δημοσιογράφος με πολυετή παρουσία σε ραδιοφωνικά, τηλεοπτικά και έντυπα μέσα. Εργάστηκε επί δεκατρία χρόνια στην ΕΡΤ, ενώ σήμερα συνεργάζεται με τον ραδιοφωνικό σταθμό «Στο Κόκκινο». Σπούδασε Πολιτικές Επιστήμες στο Πανεπιστήμιο Αθηνών και κατέχει μεταπτυχιακό στην Ψυχική Υγεία. Έχει παρακολουθήσει σεμινάρια Πολιτικής Ιστορίας και διατηρεί διαρκή κοινωνική και συνδικαλιστική δράση με έμφαση σε ζητήματα εργασίας, ενημέρωσης και δημοκρατικών δικαιωμάτων. Είναι συγγραφέας του βιβλίου «Στα Σπλάχνα της Σερίφου» Εκδόσεις Πυξίδα της πόλης (2025).

Έφη Ζιούβα, Διευθύντρια Δομών Εκπαίδευσης και Κατάρτισης του Σωφρονιστικού Καταστήματος Ναυπλίου

Διδάκτωρ Ηλεκτρολόγος Μηχανικός και Τεχνολογίας Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Πατρών με πολυετή διδακτική και ερευνητική εμπειρία. Σημαντική είναι η διοικητική εμπειρία της σε θέσεις ευθύνης, έχοντας διατελέσει Διευθύντρια σε Γενικό Λύκειο και Υποδιευθύντρια σε ΙΕΚ και ΕΠΑΣ. Διαθέτει πλούσιο ερευνητικό και συγγραφικό έργο και έχει τιμηθεί επανειλημμένα με υποτροφίες και βραβεία αριστείας. Σήμερα, υπηρετεί ως Διευθύντρια Δομών Εκπαίδευσης και Κατάρτισης του Σωφρονιστικού Καταστήματος Ναυπλίου.

Εκπαίδευση σε Περιορισμένο Πλαίσιο: Ποιες οι Δυνατότητες Μετασχηματισμού στο Σωφρονιστικό Κατάστημα Ναυπλίου;

Η εισήγηση εκκινεί από την τρέχουσα πραγματικότητα του μονοθέσιου δημοτικού σχολείου και τις κτιριακές προκλήσεις που αντιμετωπίζει το Ναύπλιο. Προτείνεται ένα νέο όραμα εκπαιδευτικής διεύρυνσης, όπου ο ψηφιακός γραμματισμός και οι ψηφιακές τέχνες λειτουργούν συμπληρωματικά. Στόχος είναι η υπέρβαση των φυσικών εμποδίων μέσω της τεχνολογίας, προσφέροντας στους εγκλείστους σύγχρονα εφόδια και δημιουργικές διεξόδους για μια επιτυχημένη επανένταξη.

Μαρία Κλαδάκη, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια, Π.Τ.Δ.Ε., Πανεπιστήμιο Αιγαίου

Η Μαρία Κλαδάκη είναι Αναπληρώτρια Καθηγήτρια του Π.Τ.Δ.Ε. Πανεπιστημίου Αιγαίου, με γνωστικό αντικείμενο «Θεατρική Αγωγή στην Πρωτοβάθμια Εκπαίδευση». Έχει σπουδάσει παιδαγωγικές και κοινωνικές επιστήμες και το διδακτικό της έργο επικεντρώνεται στην Παιδαγωγική του θεάτρου, στο θέατρο για κοινό ανηλίκων, στη σύγκληση εφαρμοσμένου θεάτρου, ψηφιακών μέσων στην εκπαίδευση, κ.ά. Το συγγραφικό έργο περιλαμβάνει βιβλία και επιμέλειες βιβλίων, δημοσιεύσεις σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά και συλλογικούς τόμους. Στο επιστημονικό της έργο περιλαμβάνονται ερευνητικά προγράμματα και καλλιτεχνικά έργα.

Κωνσταντίνος Μαστροθανάσης, ΣΕΠ/Συντονιστής Θ.Ε., Ανοιχτό Πανεπιστήμιο Κύπρου

Ο Κωνσταντίνος Μαστροθανάσης είναι δάσκαλος, διδάκτωρ του Π.Τ.Δ.Ε. Πανεπιστημίου Αιγαίου και μεταδιδακτορικός ερευνητής της Ιατρικής Σχολής του ΕΚΠΑ. Είναι Προϊστάμενος του ΚΕΠΕΑ Βοιωτίας και επιμορφωτής του Ι.Ε.Π. στα Νέα Προγράμματα Σπουδών Θεατρικής Αγωγής. Συντονίζει τις ενότητες της θεατρικής αγωγής στο ΠΜΣ «Θεατρικές Σπουδές» του ΑΠΚΥ, όπου και διδάσκει. Ως Επόπτης εμπειρογνωμόνων του Ι.Ε.Π., συμμετέχει στο μετασχηματισμό των προγραμμάτων σπουδών της «Μουσικής και Θεατρικής Αγωγής» σε διαδραστικά ψηφιακά περιβάλλοντα ανοιχτού κώδικα με ενσωματωμένη τεχνητή νοημοσύνη.

Θέατρο πίσω από τα τείχη: Παιδαγωγικές και καλλιτεχνικές διαδρομές με γυναίκες κρατούμενες

Η εισήγηση εστιάζει στη δυναμική της δραματικής τέχνης ως πεδίου καλλιτεχνικής και παιδαγωγικής συνάντησης σε περιβάλλοντα εγκλεισμού, εξετάζοντας μια θεατροπαιδαγωγική παρέμβαση με γυναίκες κρατούμενες. Η έρευνα επιδιώκει να αναδείξει πώς η συμμετοχή σε συλλογικές θεατρικές διαδικασίες λειτουργεί ως χώρος αναστοχασμού, έκφρασης και αναδιαμόρφωσης ταυτότητας. Στο πλαίσιο ενός τρίμηνου κύκλου εργαστηρίων, οι συμμετέχουσες ήρθαν σε επαφή με στοιχεία του αρχαίου ελληνικού δράματος και συνεργάστηκαν για τη δημιουργία και παρουσίαση μιας θεατρικής σύνθεσης.

Κατερίνα Κωστή, Μέλος Ε.ΔΙ.Π. Τ.Θ.Σ. ΠΑ.ΠΕΛ.

Η δρ Κατερίνα Κωστή, θεατροπαιδαγωγός και μέλος ΕΔΙΠ του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, εργάζεται στη θεατρική αγωγή στο σχολείο και σε κοινωνικούς χώρους μη τυπικής εκπαίδευσης, όπως φυλακές, μουσεία και χώροι φροντίδας ηλικιωμένων, χρησιμοποιώντας το εκπαιδευτικό δράμα και την αναστοχαστική γραφή για την ενίσχυση της έκφρασης και της προσωπικής διερεύνησης.

Δημιουργικές διαφυγές μέσω του εκπαιδευτικού δράματος και της αναστοχαστικής γραφής σε συνθήκες εγκλεισμού

Η εισήγηση εξετάζει τη δυναμική θεατροπαιδαγωγικών δράσεων και πρακτικών αναστοχαστικής δημιουργικής γραφής σε συνθήκες εγκλεισμού, διερευνώντας πώς το σώμα και ο λόγος αναδύονται και εκφράζονται υπό καθεστώς διαρκούς επιτήρησης. Σε περιβάλλον περιορισμού, το εκπαιδευτικό δράμα και η γραφή λειτουργούν ως δημιουργικά ανοίγματα διεκδίκησης φωνής και προσωπικής ταυτότητας. Βιωματικά εργαστήρια αναδεικνύουν στιγμές σιωπής και μετατόπισης, φωτίζοντας δυνατότητες και όρια της παιδαγωγικής παρέμβασης εντός του εγκλεισμού.

Λεωνίδας Παπακωνσταντινίδης, Ομότιμος Καθηγητής Πανεπιστημίου Πελοποννήσου

Ομότιμος καθηγητής Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, Ακαδημαϊκός IMA, τέως Κοσμήτορας της Σχολής Διοίκησης και Οικονομίας, καθηγητής στο CYPRESS University, Malawi και επί τιμή καθηγητής στο UBL (University of Bandar-Lampung /Indonesia) Marketing Dept. Είχε ενεργό ανάμειξη στο Πρόγραμμα LEADER της Ευρωπαϊκής ένωσης, τόσο στη «κατασκευή» όσο και στην εφαρμογή. Είναι Διευθυντής Ευρωπαϊκών Προγραμμάτων (ΙΝΣΤΙΤΟΥΤΟ ΚΑΠΟΔΙΣΤΡΙΑΣ).

Win, win, win!!!!

Ολόκληρη η ζωή μας είναι δεμένη με την αλληλεξάρτηση των συμπεριφορών και των επιλογών μας, στα πλαίσια μιας διαπραγμάτευσης. Με βάση αυτές τις παραδοχές, εξετάζουμε συμπεριφορές, τρόπους επηρεασμού των συμπεριφορών, τρόπους λήψης αποφάσεων, στα πλαίσια της διαπραγμάτευσης. Το υπόδειγμα "win-win-win papakonstantinidis" είναι μαθηματικό μοντέλο αλληλεξαρτήσεων που επεκτείνει το «κερδίζω-κερδίζεις» μιας διαπραγμάτευσης, επιτρέποντας στη Κοινότητα, να έχει όφελος από μια οποιαδήποτε διαπραγμάτευση μεταξύ δύο συναλλασσόμενων.

Βαλεντίνα Μιχαήλ, Υποψήφια Διδάκτορας στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου

Υποψήφια διδάκτωρ στο Τμήμα Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου. Τελείωσε το ΠΜΣ του ίδιου τμήματος, «Δραματική τέχνη και παραστατικές τέχνες στην εκπαίδευση και στη διά βίου μάθηση», καθώς και το ΠΜΣ «Θεατρικές σπουδές» του Ανοικτού Πανεπιστημίου Κύπρου, με ειδίκευση στη θεατρική αγωγή. Έχει εργαστεί στην Ισπανία στο Interacting Theater in Education Company, καθώς και στο μεταπτυχιακό πρόγραμμα «Δραματική τέχνη και παραστατικές τέχνες στην εκπαίδευση και στη διά βίου μάθηση».

Παρεμβάσεις σε σωφρονιστικό κατάστημα με τεχνικές θεάτρου-ντοκουμέντο και Δραματικής Τέχνης στην Εκπαίδευση

Η παρούσα ανακοίνωση παρουσιάζει μέρος της πρακτικής εφαρμογής της διδακτορικής διατριβής «Το θέατρο-ντοκουμέντο και οι εφαρμογές του σε σχέση με τη λειτουργία του συρματοπλέγματος σε διχοτομημένες πόλεις και ποινικές φυλακές». Το ερευνητικό πεδίο περιλαμβάνει την υλοποίηση προγράμματος δώδεκα παρεμβάσεων με τεχνικές θεάτρουντοκουμέντο και δραματικής τέχνης στην εκπαίδευση, το οποίο πραγματοποιήθηκε στο κατάστημα κράτησης Ναυπλίου. Σκοπός των παρεμβάσεων ήταν η διερεύνηση των δυνατοτήτων έκφρασης, αναστοχασμού και δημιουργικής ενδυνάμωσης των συμμετεχόντων.

Ελπίδα Στράτου, Υποψήφια Διδάκτορας, Τμήμα Εργοθεραπείας Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, Εργοθεραπεύτρια

Η Ελπίδα Στράτου είναι Υποψήφια Διδάκτωρ στο Τμήμα Εργοθεραπείας του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής. Είναι πτυχιούχος Εργοθεραπείας και κάτοχος Μεταπτυχιακού Διπλώματος στη Δραματική Τέχνη και τις Παραστατικές Τέχνες στην Εκπαίδευση και Διά Βίου Μάθηση. Εργάζεται στο Ψυχιατρικό Τμήμα του Γενικού Νοσοκομείου Αργολίδας με ερευνητικό ενδιαφέρον στην ψυχοκοινωνική αποκατάσταση και στην προαγωγή της ψυχικής υγείας.

Από την κατασκευή στην παράσταση: Το κουκλοθέατρο ως δημιουργική εμπειρία στη φυλακή

Η εισήγηση παρουσιάζει μια δημιουργική παρέμβαση που υλοποιήθηκε στο Σωφρονιστικό Κατάστημα Ναυπλίου, με άξονα το κουκλοθέατρο. Με τα βιωματικά εργαστήρια δραματικών τεχνικών, της κατασκευής κούκλας, του σεναρίου και της εμψύχωσης, οι συμμετέχοντες οδηγήθηκαν στην παρουσίαση μιας θεατρικής παράστασης μπροστά σε κοινό. Η διαδικασία αυτή συνέβαλε στην καλλιέργεια της δημιουργικότητας, της επικοινωνίας και της ενσυναίσθησης, ενισχύοντας ουσιαστικές κοινωνικές δεξιότητες μέσα σε ένα ασφαλές περιβάλλον έκφρασης και συνεργασίας.

Ιωάννα Μενδρινού, Μεταδιδακτορική Ερευνήτρια ΤΕΠΑΕ ΑΠΘ, Σύμβουλος Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Δ΄ Αθήνας

Η Ιωάννα Μενδρινού είναι Διδάκτωρ Θεατρολογίας-Παιδαγωγικής ΠΤΔΕ ΕΚΠΑ, θεατροπαιδαγωγός, συγγραφέας επιστημονικών μελετών και άρθρων θεατρολογικού και παιδαγωγικού ενδιαφέροντος, βιβλίων παιδικής λογοτεχνίας και θεάτρου, και εκπονήτρια εκπαιδευτικών προγραμμάτων. Διατελεί Σύμβουλος Εκπαίδευσης Νηπιαγωγών της Διεύθυνσης Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Δ΄ Αθήνας. Εκπονεί μεταδιδακτορική έρευνα με θέμα το "Θέατρο για κοινό θεατών στην Πρώιμη Παιδική Ηλικία" στο ΤΕΠΑΕ ΑΠΘ.

Απώλεια και νοσταλγία σε κείμενα δημιουργικής-εκφραστικής γραφής εγκλείστων σε φυλακές

Η διαδικασία της δημιουργικής-εκφραστικής γραφής και η μεγαλόφωνη ανάγνωση αφηγηματικών μαρτυριών κρατουμένων συνδέονται με μηχανισμούς συναισθηματικής αυτορρύθμισης, αναπλαισίωσης του προσωπικού αφηγήματος και ενίσχυσης της ψυχικής ανθεκτικότητας, καθώς και με την προοπτική βιώσιμης κοινωνικής επανένταξης. Στο πλαίσιο αυτό εξετάζονται κείμενα εγκλείστων με αναφορές στην απώλεια της ελευθερίας, ιδίως αγαπημένων προσώπων, και στη νοσταλγία. Τα ευρήματα αναδεικνύουν τη σημασία της θεσμικής υποστήριξης δημιουργικών παρεμβάσεων χαμηλού κόστους και υψηλής ψυχοκοινωνικής αξίας, στις φυλακές.

Το εργαστήριο διερευνά τη σχέση του έγκλειστου με τον «μελλοντικό εαυτό» του μέσα από θεατροπαιδαγωγικές πρακτικές και τη δημιουργική αξιοποίηση εργαλείων τεχνητής νοημοσύνης. Μέσα από σωματικές ασκήσεις και αυτοσχεδιασμούς οι συμμετέχοντες επανεξετάζουν την προσωπική τους αφήγηση και διαμορφώνουν εναλλακτικές προοπτικές ζωής. Η Τεχνητή Νοημοσύνη λειτουργεί ως υποστηρικτικός δραματουργικός συνομιλητής που ενισχύει τον αναστοχασμό και την κριτική σκέψη. Το εργαστήριο αναδεικνύει την τέχνη ως πεδίο μετασχηματισμού και γέφυρα προς την κοινωνική επανένταξη.

Αικατερίνη Δήμα, Μεταδιδακτορική ερευνήτρια ΑΠΘ, Διδάκτωρ Θεατροπαιδαγωγικής Παν/μίου Πελοποννήσου

Έχει συγγράψει βιβλία και έχει δημοσιεύσει σε διεθνή περιοδικά θέματα για τη Θεατροπαιδαγωγική, την Κριτική Σκέψη, την Τεχνητή Νοημοσύνη και την Εκπαίδευση Κρατουμένων. Είναι κριτής σε διεθνή περιοδικά και πιστοποιημένη εκπαιδεύτρια ενηλίκων. Υπήρξε υπότροφος ΕΣΠΑ, συνεργάτρια του ΠΜΣ Παν. Πελοποννήσου. Έχει εργαστεί εθελοντικά σε σωφρονιστικά καταστήματα στα πλαίσια εκπαιδευτικών προγραμμάτων.

Μαρίνα-Σταυρούλα Τσαγρή, κοινωνική λειτουργός & θεατροπαιδαγωγός

Κοινωνική Λειτουργός και Θεατροπαιδαγωγός με πολυετή εμπειρία σε ευάλωτες κοινωνικές ομάδες. Έχει εργαστεί με κοινότητες Ρομά και στη Δημόσια Εκπαίδευση, στην Ειδική Αγωγή. Ως εθελόντρια θεατροπαιδαγωγός έχει υλοποιήσει παρεμβάσεις σε καταστήματα κράτησης (Ναυπλίου, Τίρυνθας, Κορυδαλλού, Βόλου) και στο Ίδρυμα Αγωγής Νέων Βόλου, αξιοποιώντας το θέατρο ως εργαλείο ενδυνάμωσης. Παράλληλα δραστηριοποιείται ως ιπποθεραπεύτρια, μουσικοπαιδαγωγός και οργανοπαίκτρια ακορντεόν, ενσωματώνοντας τις τέχνες και τη βιωματική μάθηση στην εκπαιδευτική και θεραπευτική διαδικασία.

Ηγούμαι-Νίτσα: Ένας άλλος κόσμος. Μπορούμε να τον φτιάξουμε;

Πρόκειται για ένα θεατροπαιδαγωγικό πρόγραμμα που υλοποιήθηκε στο Καταστήματα Κράτησης Κορυδαλλού με ομάδα 25 κρατουμένων. Βασικά εργαλεία αποτέλεσαν το κουκλοθέατρο και η δημιουργική γραφή, με στόχο την ενδυνάμωση του κινήτρου για ζωή και την καλλιέργεια της ελπίδας. Μέσα από βιωματικές διαδικασίες, η ομάδα δημιούργησε μια συλλογική εικονογραφημένη ιστορία με έντονα στοιχεία φαντασίας και σουρεαλισμού. Έμπνευση και εμψύχωση προγράμματος: Μαρίνα-Σταυρούλα Τσαγρή, Χαρίκλεια Ορφανού και Μυρτώ Παπαγιάννη.

Μαρία Σπυριδοπούλου, Αναπληρώτρια Καθηγήτρια Γαλλικής Φιλολογίας, Τμήμα Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας, ΕΚΠΑ

Η Μαρία Σπυριδοπούλου είναι αναπληρώτρια καθηγήτρια Γαλλικής Φιλολογίας στο Τμήμα Γαλλικής Γλώσσας και Φιλολογίας του ΕΚΠΑ. Έχει σπουδάσει γαλλική, ιταλική και αγγλική λογοτεχνία και διδάσκει επί σειρά ετών Ιστορία της Ευρωπαϊκής Λογοτεχνίας στο ΕΑΠ. Έχει δημοσιεύσει σε επιστημονικά περιοδικά της Ελλάδας και του εξωτερικού μελέτες για τη γαλλόφωνη λογοτεχνία, τον σουρεαλισμό, τη γαλλική λογοτεχνία του 19ου αιώνα και έχει επιμεληθεί και μεταφράσει λογοτεχνικά βιβλία γαλλικής ιταλικής λογοτεχνίας.

Διανύοντας τα σύνορα: Αόρατες κοινότητες και εξόριστοι

Οι φυλακισμένοι ως μια αόρατη κοινότητα εκ-τοπισμένων ζουν μαζί και μοιράζονται τον ίδιο χώρο, ίδιες συνθήκες αισθανόμενοι τις ίδιες ανάγκες. Η φυλακή, ένας μη τόπος ή μια κατ’ εξοχήν ετεροτοπία είναι ένα σύνορο που χωρίζει τους μέσα από τους έξω, αλλά γίνεται προσπελάσιμο και, έστω και για λίγο, καταργείται χάρη στο ταξίδι της λογοτεχνίας και συγκεκριμένα χάρη στο θέμα της μετανάστευσης ή της εξορίας. Τραγούδια, ποιήματα και αφηγήματα συνενώνουν δύο διαφορετικούς κόσμους.

Κώστας Μάγος, Καθηγητής, Παιδαγωγικό Τμήμα Προσχολικής Εκπαίδευσης, Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας

Ο Κώστας Μάγος είναι καθηγητής στο Παιδαγωγικό Τμήμα Προσχολικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας. Τα επιστημονικά του ενδιαφέροντα εστιάζουν στη θεωρία και πράξη της διαπολιτισμικής παιδαγωγικής, καθώς και στην εκπαίδευση ευάλωτων πληθυσμιακών ομάδων. Έχει προσφέρει εθελοντικό έργο στην εκπαίδευση και δημιουργική απασχόληση κρατουμένων σε διαφορετικές ελληνικές φυλακές.

«Όλη μέρα λέμε ιστορίες…» Η λειτουργία της αφήγησης στην καθημερινότητα της φυλακής

Οι κάθε είδους και θεματολογίας αφηγήσεις καλύπτουν ένα μεγάλο μέρος του χρόνου των κρατουμένων. Μέσα από τις αφηγήσεις οι κρατούμενοι/ες ανταλλάσσουν βιώματα από τη ζωή τους εκτός φυλακής, δημιουργούν όνειρα για το μέλλον, αναστοχάζονται, και αλληλεπιδρούν. Συγχρόνως, οι αφηγήσεις αποτελούν ένα μέσο 'απόδρασης' από την καθημερινότητα της φυλακής. Στο πλαίσιο της εισήγησης θα παρουσιασθεί ένα πρόγραμμα εκπαίδευσης κρατουμένων με πυρήνα την ανταλλαγή αφηγήσεων και την αξιοποίησή τους στη συλλογική συγγραφή ιστοριών.

Άλκηστις Κοντογιάννη, Ομότιμη Καθηγήτρια Πανεπιστημίου Πελοποννήσου

Ομότιμη Καθηγήτρια Δραματικής Τέχνης στην Εκπαίδευση, Πανεπιστημίου Πελοποννήσου, Τμήμα Θεατρικών Σπουδών. Έχει συγγράψει 39 βιβλία για Δραματική Τέχνη στην Εκπαίδευση, Κουκλοθέατρο, Μουσειακή Εκπαίδευση και βιβλία του Δημοσίου.. Δίδαξε σε Ιαπωνία, Ιταλία, Τουρκία και Φινλανδία. Τα τελευταία χρόνια ασχολείται εντατικά με το ΠΜΣ του ΤΘΣ Πανεπιστημίου Πελοποννήσου και τα προγράμματα στις φυλακές της Αργολίδας, Τρίπολης και Κορυδαλλού. Έχει επιμεληθεί 18 βιβλία, εκδόσεις «Απαρσις» για τις φυλακές. Συναισθάνεται τους έγκλειστους, αγαπά τον Έρωτα.

Η δύναμη της συν-οργάνωσης και διδασκαλίας σε τόπο Φ στον κύκλο των δέκα ετών

Παραμύθι ζωής με ρίζες. Ναύπλιο, φυλακές Τίρυνθας, Ναυπλίου, Τρίπολης και Κορυδαλλού, 2013-4 τα πρώτα μαθήματα ελληνικής με ρεμπέτικα. Οι μεταπτυχιακοί ασκούνται στις φυλακές. Επιμορφώσεις εθελοντών. Η επιθυμία αυξάνεται, την κυνηγάμε. Συμπόσιο με συμμετοχή επιστημόνων - διάρκεια 6 Συνεδρίες, 1 κάθε μήνα. Χρηματοδότηση ΚΑΡΕΛΙΑ. Τέσσερα Σεμινάρια για Σωφρονιστικούς Υπαλλήλους, το τελευταίο εμπεριέχει τέχνη, ζωγραφική, χαρακτική. Μαθήματα διάρκειας μιας εβδομάδας για 20 εθελοντές με διδάσκοντα Jose Aguiar - Τολό.. Εκδόσεις 18 βιβλίων με καλές πρακτικές (Άπαρσις). Διαδικτυακές παρουσιάσεις βιβλίων κά.

O Νικόλας Πρεβελάκης είναι Συνεργάτης Ανώτερος Λέκτορας στο Τμήμα Κοινωνικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Harvard και Αναπληρωτής Διευθυντής Ανάπτυξης Αναλυτικών Προγραμμάτων στο Κέντρο Ελληνικών Σπουδών του Harvard. Ο Νικόλας Πρεβελάκης διδάσκει πολιτική φιλοσοφία στο πανεπιστήμιο Harvard. Τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα αφορούν στη θεωρία της εκκοσμίκευσης, τον εθνικισμό, την εθνότητα και τη φιλοσοφία του προσώπου. Στα ελληνικό κυκλοφόρησε πρόσφατα το βιβλίο Φοβογλώσσα (με την Νικολέτα Τσιτσανούδη), μια μελέτη για την γλωσσολογία και κοινωνιολογία του φόβου.

Vito Minoia is Professor at the University of Urbino (Italy), where he founded in 1990 the Aenigma University Theatre. Director of European Journal "Catarsi-Teatri delle diversità" (Catharsis-Teatres of Diversities), President of International University Theatre Association, Coordinator of International Network Theatre in Prison.

Jose Aguiar is a philosophy graduate, a teacher training lecturer and a prison educator who has developed educational projects for the last 16 years at HMP Pentonville, a B male prison in North London with 1200 prisoners. He believes in the transformational power of education and brought creative and innovative approaches to prison education. Jose has established a range of programs and has developed partnerships with the London Shakespeare Workout and various music and drama schools.

Helena Baptista graduated in Public Relations & Advertising before obtaining a PGCE - Professional Graduate Certificate in Education. In 2011, Helena began her career in prison education, teaching ESOL (English for Speakers of Other Languages). In 2018, she joined HMP Pentonville as a journalism teacher and coordinator of the prison magazine, The Voice of the Ville, that displays the skills and stories of her students.

Baz Dreisinger is Founding Executive Director of Incarceration Nations Network, a global network that promotes prison reform and justice reimagining worldwide; a Professor at John Jay College of Criminal Justice, City University of New York; the founder of John Jay's groundbreaking Prison-to-College Pipeline program, which provides university-level education and reentry assistance to incarcerated and formerly incarcerated people throughout New York State; the author of the critically acclaimed book Incarceration Nations: A Journey to Justice in Prisons Around the World.

Kofi Danso is Chapter Leader at the Global Freedom Scholars Network South Africa and the Reintegration Leader at the Ubuntu Learning Community (ULC), a partnership between Brandvlei Correctional Center and Stellenbosch University, launched as part of the Prison-to-College Pipeline-SA initiative. In this role he works with students coming home from prison, supporting them in all aspects of their reintegration and their continued studies. Kofi was himself enrolled in this program while incarcerated, and is now completing his LLB law degree with the University of South Africa (UNISA). He is also a curator for INN's The Writing on The Wall installation, and a sought-after public speaker and moderator.

Nicholas Khan is Team Leader at Trinidad & Tobago and a poet. At the tender age of 17, Nicholas Khan was sent to prison for multiple charges. It was there, with the help of a fellow incarcerated person serving a life sentence that he learned to read. After being introduced to the book "The Rose That Grew From Concrete," by the late Tupac Shakur, he found a passion for poetry. Nicholas has published two books of poetry, he has been youth mentor in schools and promoted his books on local television and radio stations. He also started a T-shirt printing business with his younger brother, Dreamstar Branding, to prevent him from ending up on the wrong path. Shortly after his release in 2023, Nicholas was offered a job as the Reintegration Coordinator for the Link Up program, a Prison-to-College Pipeline initiative through the College of Science, Technology and Applied Arts; he was also awarded a full scholarship to earn his degree at COSTAATT, where he has already founded the school's first spoken-word poetry club.

Έχει σπουδάσει Κοινωνιολογία στην Ιταλία, σκηνοθέτης και παιδαγωγός του Balamòs Teatro. Από το 2005 ασχολείται με το Balamòs Teatro με την οργάνωση θεατρικών προγραμμάτων και παραστάσεων, σε σχολεία, πανεπιστήμια, θεραπευτικά κέντρα, σε φυλακές στην Ιταλία και στο εξωτερικό. Επίσης έχει δημοσιεύσει άρθρα και μεταφράσει θεατρικά βιβλία. Από το 2005 διευθύνει τα θεατριοπαιδαγωγικά προγράμματα στο Κέντρο Θεάτρου Πανεπιστημίου της Φερράρα και το θεατρικό πρόγραμμα Passi Sospesi στις γυναικείες φυλακές της Βενετίας.

Δεκαεπτά (17) συν-διαλεγόμενοι μεταπτυχιακοί της Νομικής Σχολής ΕΚΠΑ με τους καθηγητές τους Γιώργο Γιαννούλη & Κωνσταντίνο Πανάγο.

Δήμητρα Κουγιά, Εκπαιδευτικός, Σύμβουλος Ψυχικής Υγείας

Η Δήμητρα Κούγια είναι συνταξιούχος εκπαιδευτικός. Εργάστηκε στην Πρωτοβάθμια εκπαίδευση επί 35 έτη. Έχει τελειώσει την τριετή εκπαίδευση Συμβουλευτικής Ψυχολογίας. Τα σεμινάρια της αφορούν την αυτογνωσία και την αυτό-εξέλιξη. Είναι σύμβουλος θετικής ψυχολογίας με πιστοποίηση στην κβαντική συναισθηματική θεραπεία, RTT 1 & RTT2 στα δέκα μαθήματα ευτυχισμένης ζωής και στην άμεση προσωπική μεταμόρφωση RTT1 & RTT2. Διδάσκει εθελοντικά με το πρόγραμμα του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου επί οκτώ χρόνια στις φυλακές Τίρυνθας, Ναυπλίου και Τρίπολης.

Ο ρόλος της αποδοχής από την οικογένεια στην ζωή και την πορεία του κρατούμενου...

Ο άνθρωπος από την γέννηση του, θέλει να γνωρίζει που ανήκει... Θέλει την αποδοχή, την ασφάλεια και την σιγουριά ότι είναι αποδεκτός από την οικογένεια του.. αυτό του δίνει ώθηση για εξέλιξη και προορισμό στην ζωή του... όταν η οικογένεια και η μητέρα ιδιαίτερα δεν το δείχνει με πράξεις και με την παρουσία της, τότε το κενό που δημιουργείται είναι τις περισσότερες φορές επικίνδυνο ότι θα καλυφθεί από ανθρώπους και ομάδες που θα τον οδηγήσουν στην παραβατικότητα προκειμένου να νιώσει ότι είναι σημαντικός και ότι αξίζει..

Ντορέττα Αστέρη, PhD, MEd, MA, Εκπαιδευτικός, Σύμβουλος Ειδικής Αγωγής & Ενταξιακής Εκπαίδευσης Πειραιά

Δασκάλα σε σχολικές μονάδες της δημόσιας εκπαίδευσης, στο Παιδαγωγικό Ινστιτούτο, σε ΚΔΑΥΚΕΔΑΣΥ, στο ΥΠΑΙΘΑ και στο ΙΕΠ και σήμερα από τη θέση της Συμβούλου Εκπαίδευσης. Μέλος συγγραφικών και επιστημονικών ομάδων για τη δημιουργία εκπαιδευτικού υλικού, Προγραμμάτων Σπουδών και Οδηγών, με ανακοινώσεις, δημοσιεύσεις και επιμορφωτικά προγράμματα. Εκπαιδεύτρια ενηλίκων, επιμελήτρια και συγγραφέας άρθρων και βιβλίων στα θέματα των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, Παιδαγωγικής, Ειδικής Αγωγής & Ενταξιακής Εκπαίδευσης.

Συζητώντας με κρατούμενους τα ανθρώπινα δικαιώματα

Τι πιστεύουν οι κρατούμενοι για τα ανθρώπινα δικαιώματα και σε τι μπορούν να τους ενδυναμώσουν σε συνθήκη εγκλεισμού; Παρουσιάζονται όψεις προσωπικών αφηγημάτων με οδηγό τις θεμελιώδεις έννοιες της οικουμενικής Διακήρυξης και πώς οι παραστατικές τέχνες μπορούν να εμψυχώσουν τις δύσκολες έννοιες της αξιοπρέπειας σε συνθήκες κράτησης. Η μεθοδολογία και το θεωρητικό υπόβαθρο σειράς παρεμβάσεων στις φυλακές της Αργολίδας δημοσιεύτηκαν στην εκδοτική σειρά Άπαρσις, ΕΓΚΛΕΙΣΤΟ ΦΕΓΓΑΡΙ, που επιμελήθηκε η Άλκηστις Κοντογιάννη.

Χαράλαμπος Αντωνιάδης, Τοπογράφος Μηχανικός Τ.Ε.

Ο Χαράλαμπος Αντωνιάδης είναι Τοπογράφος Μηχανικός Τ.Ε., πρόσφατα συνταξιούχος του Υπουργείου Πολιτισμού. Εκλεγμένος τα προηγούμενα χρόνια δημοτικός σύμβουλος στο δήμο Ναυπλιέων. Ασχολούμαι με θέματα τοπικής ιστορίας. Το θέμα των φυλακών ήταν ένα παιδικό βίωμα αφού πέρασα τα πρώτα χρόνια της ζωής μου κάτω από το φυλάκιο του χωροφύλακα των φυλακών της Ακροναυπλίας.

Οι παλιές φυλακές Ναυπλίου

Η ιστορία της πόλης του Ναυπλίου είναι άμεσα συνδεδεμένη και με την ιστορία των φυλακών στην Ελλάδα. Από τα χρόνια της απελευθέρωσης μέχρι και σήμερα το Ναύπλιο έχει φιλοξενήσει φυλακές θανατοποινιτών, Δήμιους, εκτελέσεις κρατουμένων, γυναικείες και στρατιωτικές φυλακές, φυλακές πολιτικών κρατουμένων και σήμερα τις κλειστές δικαστικές φυλακές και τις αγροτικές φυλακές στην Τίρυνθα.

Παναγιώτης Σχίζας, Κοινωνιολόγος, διδάκτωρ Εγκληματολογίας

Πτυχίο Κοινωνιολογίας και διδάκτωρ Εγκληματολογίας με ειδικό ερευνητικό αντικείμενο: Μοντέλα Φυλακών (Ειδικότερα, Αγροτικές Φυλακές). Εμπειρία σε: Ευάλωτους πληθυσμούς, Εκπαίδευση μεταναστών και Ρομά, Εκπαίδευση ανηλίκων κρατουμένων και σωφρονιστικών υπαλλήλων στο Ειδικό Κατάστημα Κράτησης Νέων Αυλώνα. Διδακτορικό και μεταδιδακτορική ποιοτική έρευνα για τις Αγροτικές Φυλακές Ελλάδας, μέτρηση κινδύνου αποδράσεων από τις Αγροτικές Φυλακές. Διδασκαλία στο μεταπτυχιακό εγκληματολογίας του Παντείου Πανεπιστημίου ως επιστημονικός συνεργάτης του καθηγητή Αντώνη Μαγγανά.

Περίληψη

Θα καταγραφούν τα συμπεράσματα του Επιστημονικού Συνεδρίου με τίτλο: «Το Βλέμμα του Εγκλεισμού, το Βήμα της Επιστροφής: Τέχνη, Εκπαίδευση και Μετασχηματισμός» όπου παίρνουν μέρος Νομικοί, Μεταπτυχιακοί φοιτητές της Νομικής ΕΚΠΑ και του Τμήματος Θεατρικών Σπουδών του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου με εξειδίκευση σε θέματα Φυλακών καθώς και καλλιτέχνες.

Συνοδεύεται από έκθεση ζωγραφικής, όπου παρουσιάζονται έργα των εγκλείστων και των δασκάλων που τους δίδαξαν. Θα υπάρξουν παράλληλα και δύο εργαστήρια στις δύο φυλακές του Ναυπλίου με ιδιαίτερα μεγάλο ενδιαφέρον.